Współrzędnościowa maszyna pomiarowa, czyli WMP (po angielsku CMM, coordinate measuring machine), wyznacza współrzędne X, Y i Z punktów powierzchni części. Sonda stykowa (wyzwalająca lub skanująca), czasem czujnik optyczny lub laserowy, porusza się w trzech osiach i rejestruje te punkty. Oprogramowanie wyprowadza z nich elementy geometryczne (płaszczyzny, okręgi, walce, stożki), a następnie oblicza wymiary, odległości, kąty, kształt i położenie, które porównuje z tolerancjami z rysunku.
Istnieje kilka typów: maszyny portalowe lub z ruchomym mostem, instalowane w laboratorium pomiarowym i bardzo dokładne; przenośne ramiona przegubowe, wygodniejsze w użyciu blisko hali produkcyjnej; maszyny z czujnikiem optycznym do części małych lub delikatnych. Ich parametry weryfikuje się według serii ISO 10360. Przy najdokładniejszych pomiarach pomieszczenie jest regulowane do 20 °C, temperatury odniesienia metrologii.
WMP to naturalne narzędzie dla tolerancji geometrycznych wymiarowania GPS: położenia, współosiowości, prostopadłości względem baz. Stosuje się ją do kontroli pierwszej sztuki, do nadzoru nad częściami złożonymi, odlewami, częściami z obróbki 5-osiowej lub oprzyrządowaniem. Ma swoje ograniczenia: dostępność dla sondy, części podatne, czas pomiaru i programowania. Program przygotowuje się na podstawie rysunku lub CAD, co kosztuje, ale koszt ten rozkłada się na serię. Nie zastępuje profilometru przy ocenie stanu powierzchni.
W zapytaniu o wycenę
Proszę określić, czy wymagany jest raport z WMP, dla których wymiarów (najlepiej oznaczonych na rysunku „z balonikami”, czyli takim, w którym każdy wymiar ma numer), dla których części (pierwszej, próbki, wszystkich) i w jakim formacie (PDF, arkusz kalkulacyjny). Dla ułatwienia programowania warto dołączyć model 3D w formacie STEP. Czas pomiaru jest fakturowany: kontrolę należy ograniczyć do istotnych cech. Zob. przewodnik kontrola wymiarowa i pierwsza sztuka.